Doof kind in een sportclub, 9 jaar
Een doof kind met hoortoestellen in een gewone sportclub (voetbal, judo, dans) volgt de mondelinge instructie van de coach vertraagd, of helemaal niet. Het kijkt naar wat de anderen doen, doet het na, mist het begin van de oefening. Een kaart die bij de inschrijving aan de trainer wordt gegeven, een scan voor de eerste warming-up: de instructies worden zichtbaar, de technische bewegingen worden getoond naast dat ze worden verteld.
Dit voorbeeld betreft dove of ernstig slechthorende kinderen, met of zonder cochleair implantaat of hoortoestellen, die sporten in een gewone club.
Het ervaren moment
Judozaal, eerste les van het seizoen. De trainer laat de kinderen aantreden op de witte lijn. "We beginnen met een rondje over de tatami, benen omhoog." Drieëntwintig kinderen vertrekken. Eén blijft op de lijn staan, kijkt naar zijn voeten. De trainer denkt dat hij het niet heeft gehoord, verheft zijn stem: "Kom op, rennen!" Het kind beweegt niet. De trainer begint ongeduldig te worden.
De vader komt te laat aan, hij geeft een kaart aan de trainer: "Voordat u hem berispt, dit is de moeite waard." De trainer scant terwijl de anderen hun rondje afmaken. Hij leest dat Marius doof geboren is, dat hij hoortoestellen draagt maar dat die het geluid in een dojo niet goed opvangen (nagalm), dat je hem oog in oog moet aanspreken en elke oefening moet voordoen, dat hij kan liplezen als de verlichting goed is.
De trainer keert zich naar Marius toe, wijst naar de tatami, doet het rengebaar, wijst naar een kind dat rent, wijst dan naar zichzelf en steekt zijn duim op. Marius vertrekt. Hij maakt zijn rondje. Hij komt lachend terug.
- U schrijft het
- De QR-code wordt aangebracht
- De lezer scant
- Begrepen, zonder opnieuw uit te leggen
Waar de QR-code plaatsen voor dit geval
Kaart op visitekaartformaat, overhandigd aan de trainer bij de inschrijving, met het briefje "voor het team dat hem begeleidt". De kaart blijft in de map van de club, bij de inschrijffiche van het kind. Verdubbelen in de sporttas, buitenvak, als sticker.
Vermijd stickers op sportkleding of op de judopak: die hinderen, zijn zichtbaar voor andere kinderen (mogelijke plagerijen), verslijten bij het wassen. Vermijd kettingen met QR-code tijdens de activiteit (gevaarlijk bij judo, voetbal, gymnastiek).
Voor stages of toernooien waar de vaste trainer niet aanwezig is, kan de vervangende trainer via de sticker op de sporttas scannen in de zaal. Voor wedstrijden kan een dubbele QR-code worden gestoken in het sportpaspoort dat aan de organisatie wordt overhandigd.
Ook te overwegen: de kaart kan een zin bevatten die zonder scannen leesbaar is ("Marius is doof, spreek hem oog in oog aan"), voor noodgevallen waarbij er geen tijd is om te scannen.
Kant-en-klare tekstvoorbeelden
De drie onderstaande teksten zijn geschreven vanuit het perspectief van de ouder. Het taalgebruik combineert praktische observaties met minimale technische aanwijzingen (positionering, afstand, verlichting) die de trainer helpen zijn gedrag aan te passen.
Voor de rubriek "Voorstelling"
"Marius, 9 jaar, doet al 2 jaar judo. Doof geboren, sinds 2019 aan beide oren voorzien van hoortoestellen (Phonak achter-het-oor toestellen). Hij hoort een beetje spraak bij face-to-facecontact in een rustige omgeving, hij vangt het geroezemoes van een dojo niet op. Hij leest van de lippen in het Frans. Gezinscommunicatie via Frans ondersteund door LPC (Frans systeem van ondersteunende gebaren bij spraak)."
Voor de rubriek "Hoe te helpen"
"U kunt: zich oog in oog met hem opstellen voor elke belangrijke instructie, de technische beweging tonen voordat u ze uitlegt, hem koppelen aan een klasgenoot die het visueel zal herhalen, uw gezicht goed verlichten (niet tegen het licht in), complexe combinaties op het bord schrijven, hem 3 seconden geven om te begrijpen voordat u herformuleert."
Voor de rubriek "Te vermijden"
"Te vermijden: uw stem verheffen (dat verandert niets), met uw rug naar hem toe of al lopend praten, hem door de hele zaal heen roepen, hiphop op de achtergrond zetten tijdens instructies, hem achteraan de groep plaatsen, zeggen ‘hij is afgeleid’ (hij hoort u niet), hem vergelijken met horende klasgenoten qua uitvoeringssnelheid."
Aandoeningen die dit geval betreffen
Dit voorbeeld vertrekt vanuit ernstige dubbelzijdige doofheid met hoortoestellen. Het geldt ook voor matige slechthorendheid zonder hoortoestellen, cochleaire implantaten (dubbel- of enkelzijdig), en centrale gehoorstoornissen (de drager hoort fysiek wel maar verwerkt complexe geluiden slecht).
Vergelijkbare situaties
Drie andere voorbeelden waarin de QR-code een sportbegeleider helpt zijn communicatie aan te passen, zonder dat het kind aan de startlijn wordt achtergelaten.
De begeleider betrekt het kind bij groepsspelen door risicomomenten (overgangen, wachttijd) te anticiperen, zonder de drukte als ongehoorzaa…
Geval bekijken Tiener met sociale angst op vakantiekamp, 12 jaar Lezer: Kampdirecteur, begeleiderHet begeleidingsteam herkent risicomomenten (grote groepen, luidruchtige avonden) en biedt discrete terugtrekmomenten zonder de tiener voor …
Geval bekijken Hypersensitief kind in de schoolkantine, 7 jaar Lezer: Buitenschoolse begeleiderDe begeleidster zet het kind aan een rustige tafel en biedt een ruisonderdrukkende koptelefoon aan voor de kantine, zodat het gevoel van ove…
Geval bekijkenNiet meer opnieuw hoeven te vertellen aan elke nieuwe persoon.
Drie teksten (presentatie, hoe te helpen, wat te vermijden), een gedeelde QR-code. Bij het scannen leest uw gesprekspartner wat hij moet weten, in zijn eigen taal.